donderdag 12 oktober 2017

Durian: een sexy maar stinkend gezondheidsbommetje

Misschien heb je hem wel eens gespot tijdens een verblijf in Thailand, Indonesië of een ander prachtig Aziatisch oord: de Durian vrucht. Een flinke vrucht, met gevaarlijk ogende stekels en een penetrante lucht.

De durian vrucht komt alleen voor in Aziatische landen en kan wel 8 (!) kilo wegen. Hij wordt veel verkocht in kleine kraampjes op straat. Het openmaken van de vrucht kun je het beste aan ervaringsdeskundigen over laten: dat is namelijk best een klus. De inhoud van de vrucht heeft een pudding-achtige substantie en smaakt krachtig en scherp, maar tegelijkertijd ook zoet en romig.

Qua smaak wordt de durian ook wel vergeleken met vanillevla, knoflook, ui en schimmelkaas – en dat tegelijkertijd. Klinkt niet erg smakelijk misschien, maar dit is nou echt zo’n vrucht die je moet léren eten. Gewoon proberen dus als je de kans krijgt.
In veel hotels, restaurants en andere openbare gelegenheden in Azië is de durian overigens verboden, simpelweg omdat de geur zó sterk is dat hij urenlang in de ruimte blijft hangen. Niet echt smakelijk voor andere gasten die van een heerlijk Aziatisch diner aan het genieten zijn natuurlijk. In Azië wordt de durian in allerlei (voornamelijk zoete) gerechten verwerkt. Het is een favoriet ingrediënt in koek, snoep en ijsjes.

Waarom je deze gekke vrucht toch zou moeten eten? Omdat ‘ie super gezond is! Durian bevat relatief veel eiwitten (wat bijzonder is voor een vrucht) en gezonde vetten (wat eigenlijk alleen vriendje avocado met hem deelt). Een ander voordeel van de vrucht is dat hij flinke hoeveelheden tryptofaan bevat, een stofje dat er onder andere voor zorgt dat je je happy voelt én goed kunt slapen.

De inheemse Durian is in Zuidoost Azië niet alleen vermaard om zijn pikante smaak en geur maar er wordt ook verondersteld dat het eten er van werkt als een afrodisiacum. Oftewel een lustopwekkend middel dat daarnaast de seksuele prestatie vergroot. Dat lijkt me zeker geen fabeltje gezien de aanwezigheid van het aminozuur tryptofaan, die je stemming kan beïnvloeden en je seksuele activiteit stimuleert. Fruit als afrodisiacum: zou het dan echt kunnen? Nu niet allemaal tegelijk naar de winkel rennen hoor…..

Helaas komt de vrucht alleen in Zuid-Oost Azië voor. Mocht je binnenkort een reis die kant op hebben gepland, stop dan zeker even je neus in de Durian, maar ik heb je gewaarschuwd!

woensdag 27 september 2017

Nasi goreng Bali

Nasi goreng wordt in Indonesië, als ontbijt gegeten. Het wordt gemaakt van restjes die van de avondmaaltijd zijn overgebleven. Restjes koude rijst, koude kip of ander vlees, garnalen en restjes groenten.

Deze Nasi goreng wordt erg veel in Bali gegeten en natuurlijk ook als ontbijt of als een snelle hap meegenomen in een pisangblad of pannetje naar het werk.

Ingrediënten: (voor ca 4/6 personen)

500 gr rijst
400 gr kipfilet (ca. 2 grote stukken)
2 ons kleine garnaaltjes
2 eieren
olie
500 gr grof gesneden groenten ( kool en prei)
1 grote wortel (zeer fijn snijden)
2 grote fijngesneden uien
3 teentjes gesnipperde knoflook
1 theel. Ketoembar
1 theel. laos
1 half blokje trassi
3 lombok (minder heet...haal dan de zaadjes eruit)
2 eetl ketjap manis
2 eetl. gehakte selderij
2 lente-uitjes (bosuitjes)
zout

Bereiding:

Kook de rijst zo droog mogelijk. Alleen van goed droog gekookte rijst is lekkere nasi goreng te bereiden. Laat het van tevoren uitdampen en afkoelen. U kunt ook koude rijst van de vorige dag gebruiken (is zelfs beter).

Bak in wat olie de kleine stukje kipfilet halfgaar en voeg dan de uien, knoflook, de in ringetjes gesneden lombok en de trassi toe. Dan de garnaaltjes toevoegen en fruit alles nog even door. 2 rauwe eieren erdoor roeren en blijven roeren totdat de eieren gestold zijn. De laos, de ketumbar en een snuifje zout (naar smaak) erbij doen en bak dat samen met de toegevoegde groente nog even mee, maar probeer de groenten wel een beetje knappend te houden.

Werk het onderste in de pan, goed naar boven en voeg in kleine hoeveelheden de rijst toe tot de gehele massa goed warm en opgebakken is.

Maak het gerecht af met de ketjap manis.

Roer vlak voor het opdienen, de selderij en de (in ringetjes gesneden) bosuitjes door.

zaterdag 23 september 2017

Kookmateriaal voor in de dapur (keuken)

De weduwe van Indië wordt den Haag genoemd. Deze bijnaam verwierf de stad omdat er na 1950 veel Indische Nederlanders in Den Haag kwamen wonen. Met deze stroom immigranten kwam ook de Indonesische keuken mee naar den Haag en de stad telt een groot aantal Indische restaurants. Hier ontstond de liefde voor Indisch eten bij veel mensen. Indisch eten is een aan de Europeanen aangepaste versie van de traditionele Indonesische keuken.

De Indonesische en /of Indische keuken is in alle opzichten een bewerkelijke keuken. Hoewel het eten op zich een belangrijke plaats inneemt, net zoals elders in de Aziatische cultuur, is men veel en lang met het eten bezig door de bewerkelijkheid van het bereiden van de gerechten. De oorzaak hiervan is, onder andere, het gebruik van verse kruiden en specerijen, die met behulp van de cobek (=vijzel) (spreek uit: tjobek) en de oelek-oelek (=stamper) fijngewreven worden tot een soort pasta, de bumbu (spreek uit: boemboe). De bumbu is een basisbereiding voor een gerecht. Wanneer er verschillende gerechten met verschillende bumbus gemaakt moeten worden, dan laat het zich raden dat dit veel tijd kost. 

Gebruik maken van moderne hulpmiddelen als een keukenmachine zijn qua tijd een oplossing maar geven niet altijd dezelfde smaakdimensie. Dit komt doordat bij het gebruik van de cobek en de oelek-oelek, de oliën vrijkomen die voor de smaakdimensie zorgen. Bij het gebruik van de keukenmachine is dit niet in alle gevallen mogelijk, afhankelijk van structuur en consistentie van het te malen product. Maar wij westerlingen hebben en gunnen onszelf vaak niet de tijd om ambachtelijk te koken.

Een ander element wat vaak wordt gebruikt in de Indonesische keuken, is de rijststomer. In de Indonesische keuken wordt, in tegenstelling tot de westerse keuken, rijst niet alleen gekookt, maar ook gestoomd. De rijst kan daardoor niet aanbranden, maar je moet wel uitkijken dat deze niet droog kookt doordat het water snel verdampt.

Net als in China de wok, wordt ook in Indonesië gebruik gemaakt van een halfronde pan, de wadjan. In tegenstelling echter tot de wok, die van plaatstaal is gemaakt, bestaat de wadjan vaak uit gietijzer. De wok is door het gebruikte dunnere materiaal eerder geschikt om te roerbakken, het op hoog vuur in korte tijd gaar maken van gerechten. De wadjan daarentegen is meer gemaakt om gerechten langere tijd te laten stoven, zoals bijvoorbeeld, daging semur. Het gietijzer houdt de warmte ook langer vast. Ten opzichte van de Chinese keuken wordt in de Indonesische keuken, haast niet roergebakken. Bij het gebruik van een originele wadjan (of een wok) dient men wel een ring te gebruiken op het fornuis omdat anders de wadjan niet te gebruiken is. De ronde vorm garandeert immers dat het vuur zich rondom de wadjan verspreidt voor een gelijkmatige verwarming. 

De wadjans en woks met een platte bodem zijn een westerse aanpassing aan onze fornuizen. Bij het gebruik van een wadjan hoort ook het gebruik van een sodet, een platte lepel met en lang dun handvat om het omscheppen te vergemakkelijken.

Ook een veel gebruikt keukengerei is een houtskoolbarbecue, een langwerpige smalle bak met rooster waarop de bekende satés geroosterd worden. Het gebruik van houtskool geeft de meest originele smaak aan de saté.

donderdag 21 september 2017

Biji Biji (kokoskoekjes)

Een lekker gemakkelijk gerecht uit Sulawesi. Heerlijke kokoskoekjes. Het lijkt een beetje op die slierten (Churros) welke je ook op een kermis of in Spanje kan krijgen. 

Ingrediënten:

2 eieren
100 gr suiker
100 ml dikke kokosmelk (santen asli)
250 gr bloem
plantaardige olie

Bereiding:

Klop de eieren los en meng dit met de suiker, de kokosmelk en de bloem tot een gladde deeg. Vorm van het deeg dunne slierten. Verhit in een wok of wadjang de olie en bak de stukjes deeg goudbruin. Laat deze goed uitlekken voor het serveren. Beetje suiker erover en..... smullen maar..

vrijdag 15 september 2017

Is tempeh gezond? Jazeker.........

Tempeh (tempé) is een soort ‘koek’ van gefermenteerde sojabonen die waarschijnlijk ooit in Indonesië is ontstaan. Het heeft zelf weinig smaak, daardoor kan het andere smaken juist heel goed opnemen. Je kunt het als vleesvervanger gebruiken, net als tofu. Het is een stuk gezonder dan tahoe en tofu doordat er nog veel eiwitten in zitten. Het is ideaal om mee te roerbakken. Behalve dat je er goed mee kan koken, is het ook nog eens heel gezond. Wil je een keer geen vlees eten of eet je altijd vegetarisch, dan is tempeh een heerlijk ingrediënt.

Je kunt het stomen, bakken, roerbakken en frituren. Met wat sojasaus, knoflook en een beetje sambal kun je het marineren en bakken . Voeg het daarna toe aan Oosterse gemengde groenten zoals paksoi, sam soi of tayerblad en je hebt al een lekker roerbakgerecht naast rijst. Je kan het ook in kleine stukjes opbakken en toevoegen aan de rijst. Het is een stuk minder sponzig dan tahoe of tofu en geeft zijn eigen “bite” aan je gerecht.

Is tempeh gezond? Jazeker. Dat komt doordat deze is gefermenteerd. “Daardoor is het erg goed verteerbaar” en…..het is cholesterolvrij en zit vol met vezels en mineralen als calcium, ijzer, kalium en magnesium. Daarnaast zitten er ook nog vitaminen A en B in en foliumzuur, niet te vergeten.

Na aankoop kan je de tempeh nog meerdere dagen bewaren in de ijskast, maar niet te lang, dan wordt ie zuur en verandert de structuur. Invriezen kan ook. Een paar zwarte vlekjes hoeft geen probleem te zijn. Slijmerigheid wel. Verse tempeh ruikt naar paddenstoel of gist en hooguit een klein beetje naar ammoniak.

dinsdag 12 september 2017

Weekrecept: Tino ransa

Pittig en lekker gekruid gestoofd varkensvlees.

Ingrediënten:

½ kg. varkenslappen
3 rode lomboks
1 theel. zout
150 ml water
3 sjalotten
3 tomaten
1 bosje selderij
4 eetl. olie

Boemboe:

1 serehstengel
1 cm laos (of 1 theel. laos poeder)
3 teentjes knoflook

Bereiding:


Snijd de lomboks in keurige en smalle  reepjes (zaadjes erbij houden), de sjalotten, de tomaten en de selderij fijn. Wrijf of maal de ingrediënten voor de boemboe fijn tot een pasta. Verhit in een wadjan de olie en bak hierin het vlees met de lomboks  in ca. 8 minuten. Voeg dan de boemboe, de sjalotten, het  zout en de selderij toe en bak dit nog voor 3 minuten. Dan de tomaten en het water erbij doen  en stoof het gerecht, op een klein vuurtje  ongeveer 15 minuten totdat het vlees gaar is.

donderdag 7 september 2017

Een "weetje" over de Kruidnagel .........

Kruidnagel is een specerij met een zeer overheersende smaak. Kruidnagels zijn de gedroogde, nog gesloten bloemknoppen van de kruidnagelboom. Een kruidnagel bestaat uit een ongeveer 1 cm lang steeltje, met daarop het knopje, dat zo'n 3 mm in diameter is. De naam kruidnagel komt van kruid in de vorm van een (draad)nagel of spijker.

In Indonesië verbruikt men bijna de gehele kruidnagelproductie in het land zelf, onder andere omdat kruidnagels daar in sigaretten (Kreteks) worden verwerkt. De naam Kreteks is een klanknabootsing van het knetteren van deze sigaretten wanneer ze worden aangestoken. De olie uit de kruidnagel verbrandt dan.

Kruidnagels worden veel gebruikt in koekkruiden, zoals in speculaas. Bij stoofgerechten, zoals runderlappen worden kruidnagels langdurig meegetrokken. Traditioneel worden kruidnagels ook meegekookt met rodekool en met wild. Kruidnagel vormt een bestanddeel van het kerriemengsel. In Duitsland worden kruidnagels toegevoegd aan glühwein, in Nederland worden kruidnagels toegevoegd aan de (vergelijkbare) bisschopswijn. De kruidnagels zelf moeten niet gegeten worden, want zelfs na lang stoven hebben ze nog een zeer sterke smaak. Dit geldt niet voor de kruidnagels in de Friese nagelkaas.

Kruidnagelolie (eugenol) wordt in de tandheelkunde gebruikt als verdovend middel. Vroeger werd de kruidnagel als verdoving in een pijnlijke kies gestoken. De stof eugenol uit kruidnagelolie wordt gebruikt als uitgangsmateriaal bij de productie van vanilline. Kruidnagelolie wordt ook toegepast in parfum en kalknagelolie. Diverse kruidenbitters en likeuren ontlenen hun sterke smaak aan kruidnagels. Verschillende wierooksoorten krijgen een extra aroma met kruidnagel.

De kruidnagelboom is een fraaie boom met dicht groen loof en bloemen die in kleine trossen aan het uiteinde van de takjes hangen. De kruidnagels zijn de gedroogde, nog gesloten bloemknoppen van deze boom. In de groene bloemknoppen is al duidelijk de vorm van de toekomstige kruidnagel te herkennen. De kruidnagelboom groeit langzaam en er kan pas na zes tot acht jaar voor het eerst worden geoogst. Daarna kan de oogst wel tot honderd jaar doorgaan. De boom is 9–12 m hoog, piramidevormig en altijd groen. In de bloeitijd hangen de bomen vol met trosjes felrode bloemknoppen.

De kruidnagelboom groeit van oorsprong op de Molukken. Nog steeds wordt ongeveer twee derde van alle kruidnagels in Indonesië geoogst. Kruidnagelbomen houden van een tropisch zeeklimaat. Ook in Madagaskar, Tanzania (voornamelijk op de eilanden Zanzibar en Pemba), Sri Lanka, Maleisië en Grenada wordt kruidnagel geteeld.

Voor de teelt van kruidnagels worden de bloemknoppen geplukt als ze ongeveer anderhalve centimeter lang en groen roze van kleur zijn. De oogst vindt dus plaats voordat de knoppen uitkomen en een dieprode bloesem vormen. De bloemknoppen worden heel voorzichtig met de hand geplukt. Wanneer ze worden geplukt, staan ze namelijk op het punt van uitkomen en dat moet nou juist worden voorkomen. Als een bloemknop opengaat, is deze namelijk niet meer als specerij te gebruiken. De bloemknoppen worden op grasmatten of betonvloeren uitgespreid om in de buitenlucht te drogen. Het duurt maar een paar dagen voordat de kruidnagels droog zijn. Hierna zijn de bloemknoppen donkerbruin met iets lichterbruine kopjes, en heten ze kruidnagels. Kruidnagels hebben al meteen de karakteristieke sterke, zoete, pikante en doordringende geur en smaak. Kruidnagel wordt in zijn geheel of gemalen in de handel gebracht.

Toen de Hollanders van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) in 1629 de Molukken op de Portugezen veroverden, stelden zij daar de doodstraf in op de export van kruidnagelbomen. In 1656 werd na de Grote Ambonse Oorlog de expansiepolitiek met succes bekroond en werd de kruidnagelproductie beperkt tot het eiland Ambon en drie kleinere eilanden ten oosten daarvan: Haruku, Saparua en Nusa Laut. Alle bomen buiten dit gebied werden omgehakt. De sultans van Ternate en Tidore kregen als compensatie voor de bomen in 1652 en 1657 een forse geldelijke vergoeding. Daar waar de bomen nog wel waren toegestaan, was men verplicht alle kruidnagels aan de VOC te leveren. Aan de inheemse producenten werd maximaal 25 cent per pond betaald, terwijl de nagelen in Europa en Azië werden verkocht voor tussen de 3 en 4 gulden per pond.

Ondanks de doodstraf op de handel in levende kruidnagel, lukte het de Fransman Pierre Poivre toch om in 1770 op de Molukken in het geheim jonge kruidnagelbomen te verkrijgen, die hij op Mauritius in de Jardin du Roi aanplantte. Van daaruit werden ze in 1818 op Zanzibar en Pemba geïntroduceerd en na 1820 ook op Madagascar.

zondag 3 september 2017

Weekrecept: Ikan goreng rica-rica (rica2)

Gebakken makreel in een pittige en een enigszins zoete tomatensaus.

Ingredienten:

3 verse makrelen
3 tomaten
1 theel. riet/palmsuiker
2 eetl. azijn
3 salam blaadjes
3 jeruk purut blaadjes

Boemboe (bumbu):

4 cm djahé (of een theel. gemberpoeder/djahé)
3 sjalotjes
4 cm laos (of een flinke theel. laospoeder)
4 teentjes knoflook
2 rode lomboks
1 theel. zout
6 eetl. plantaardige olie

Bereiding:

Wrijf of maal de ingrediënten voor de boemboe fijn tot een pasta. Snijd de tomaten in dunne plakjes. Verhit in een grote braadpan of wadjan de olie en bak de vis mooi bruin en gaar. Schep de vis uit de pan en leg deze op een schaal.

Voeg de nu boemboe toe aan de olie en bak dit ongeveer 3 minuutjes. Voeg dan de salam, de jeruk purut blaadjes, de tomaten, de palmsuiker, het zout en de azijn toe en laat het zachtjes voor 3 minuten sudderen. Giet deze heerlijke saus over de vis. Je kan de vis ook heel eventjes mee laten pruttelen in de saus. Niet te lang, anders valt de vis uit elkaar. Lekker met nasi putih (witte rijs) of papeda.  

vrijdag 1 september 2017

Waarom je direct moet stoppen met kokosolie

Weer zo’n product dat populair is geworden door fitgirls en voedingsgoeroes die wél weten hoe je een goede Instagramfoto maakt, maar niets begrijpen van voedingswetenschap. Kokosolie is namelijk vreselijk ongezond.

Het bestaat voornamelijk uit ongezonde, verzadigde vetten. Roomboter en zelfs spekvet zijn nog gezonder, maar het beste neem je gewoon olijf- of zonnebloemolie, die voornamelijk uit onverzadigde vetten bestaan.

Health freaks hebben het in het kader van kokosolie vaak over laurinezuur dat antiseptische eigenschappen zou hebben, het immuunsysteem zou ondersteunen en zelfs moet helpen om af te vallen. Voor deze claims is nooit enig bewijs gevonden. Wat wel is bewezen: verzadigd vet verhoogt je slechte cholesterol en vergroot daardoor het risico op hart- en vaatziekten.

Je bent dus echt wel gek als je kokosolie gebruikt.

Bron:
Désire Du Roy 29 aug. 17  

donderdag 31 augustus 2017

Hoe Indonesisch mag het zijn?

Hoewel in de supermarkt de schappen vol staan met de producten van Go-Tan en Conimex, lijkt in restaurants de stille kracht uit de Indische keuken gevlogen te zijn. Het is doek is vooral gevallen voor veel oubollige zaken met een “verhollandst” aanbod. Veel noemden zich ‘Chinees-Indisch’, hoewel ze Indisch noch Chinees waren. Sommige zijn restaurants zijn overgeschakeld op andere quasi oosterse concepten zoals (zelf) wokken of sushi, liefst onbeperkt.

Van de echt Indische restaurants worden de eigenaren oud en stoppen met hun zaak. De zaken die er nog zijn, worden vooral bezocht door een slinkend, vergrijzend publiek met heimwee naar het verre Indië.

De Indonesische en de Indische keuken worden vaak op één hoop gegooid, hoewel er grote verschillen zijn. De Indische keuken is een Nederlandse adaptatie van de Indonesische. Lonny Gerungan, die met boeken, televisieprogramma’s en zijn in mandjes verpakte gerechtenlijn jarenlang het ‘gezicht’ van de Indonesische keuken in Nederland was, legt het al tientallen jaren uit: „De Nederlanders pasten in Nederlands-Indië de keuken aan vanwege de pittigheid, bij terugkomst in Nederland wilde men ‘Indonesisch’ blijven eten, maar niet alle
ingrediënten waren verkrijgbaar. Dus werden alternatieven gezocht: dungesneden kool verving taugé, kokosmelk werd volle melk met wat suiker. Zo werden nieuwe gerechten geboren en bestaande gerechten anders bereid.”

Een heel bekend gerecht dat vroeger voor de kerst gemaakt werd, is zwartzuur van kip met rode wijn en ketjap manis. „Rode wijn heeft niets met Indonesië te maken.” Of de typisch Indische ajam mosterd: kip gemaakt met mosterd, sambal en tomaten. Een combinatie waarvan je in Indonesië nooit zou durven dromen, maar met een geweldige smaak. „In de Indische keuken is men vrij, je kunt toevoegen wat je wilt. In de Indonesische keuken, die zeer breed is en per eiland en streek sterk verschilt, zijn de bestaande gerechten heilig, daar kun je niets aan veranderen.”

De gevlochten mandjes van Lonny zijn niet meer te krijgen in de supermarkt. Gerungan heeft een nieuw eigen merk op de markt (Samasaya) en bij de demonstraties in de supermarkten valt op, hoe weinig kennis er is over de materie: „Alle pindasaus wordt hier satésaus genoemd, maar van de vele soorten pindasaus is er maar één satésaus. Bij elk gelig gerecht is de vraag: is dat curry? Nee, we hebben geen curries in de Indonesische keuken.”

Ook in restaurants ontbreekt het vaak aan expertise. Wie zich een ‘echt’ Indonesisch restaurant wil noemen zal de originele Indonesische keuken moeten voeren, maar Indonesische koks zijn er nauwelijks. Indonesiërs krijgen geen verblijfsvergunning om hier als kok te gaan werken. De overheid verwijst naar het leger werkloze koks uit de wegkwijnende Chinees-Indische restaurants en die ontberen de benodigde kennis.

Een ander obstakel voor vernieuwing is de Indische gemeenschap zelf. „Binnen de grote Indische gemeenschap denkt iedereen er verstand van te hebben, iedereen houdt vast aan zijn eigen interpretatie van de Indische keuken. Daardoor blijft alles altijd maar bij het oude.

Een rendang is vreselijk lekker eten maar het ziet er, niet uit. Tegenwoordig moet het mooie ossenhaas stukjes zijn in de perfecte cuisson, in combinatie met die “gele saus”. Ook de bekende Satéstokjes moeten er aan geloven. Ze moeten gemaakt zijn o.a van varkenshaas of biefstuk en dan met een heerlijke kleverige hoop saus erop wat een beetje naar pinda’s smaakt. En dat in diverse zgn Indische restaurants of zelf in een patatzaak. En wat hebben we dan nog meer in de aanbieding van die heerlijke originele Indische gerechten? Misschien een broodje Rendang of Babi ketjap. Tuurlijk, op een stokbroodje met wat kruidenboter. Tja……

Het Indische en Indonesische eten heeft voor veel liefhebbers met heimwee te maken. 
Dat hoeft niet eens een verlangen naar Indonesië te zijn, het sentiment kan net zo goed gerelateerd zijn aan een gerecht van een tante in Zutphen. Daarin zit ook de kern van het dispuut over de authenticiteit van gerechten: iedereen heeft er zijn eigen waarheid over, dé Indische keuken bestaat niet.

In mei/Juni (pinksterweekend) is het Haagse Malieveld het toneel van de Tong Tong Fair, waar ook het nodige te proeven valt, tientallen soorten sambalans bijvoorbeeld. Eventueel weg te spoelen met klappermelk of schaafijs. 

De Pasar Malam-manifestaties, die door het jaar heen op verschillende plekken in het land gehouden worden, zijn ook altijd rijkelijk voorzien van eten. Groningen, Utrecht, Apeldoorn, Tilburg, Eindhoven en Nijmegen….. bijna elke grote stad heeft wel een Indische pasar. Hoe noemen ze een bezoekje aan een pasar ook al weer?.... "cultuur snuiven".

Ik zou haast zeggen…geniet dan van al dat lekkere Indisch eten en van de broodjes Rendang.


Selamat makan 

dinsdag 29 augustus 2017

Nimbu Pani - limonade

Een heerlijke frisse limonade uit Indonesië

Ingrediënten:

13 limoenen
100 gram suiker
25 cl water
1 tl zout
koolzuurhoudend bronwater of 7up 

Bereiding:

Pers de limoenen.
Doe de suiker, het zout en het water erbij en
laat dit één uurtje trekken in de ijskast.

Doe ca. vier flinke soeplepels van dit limoensap in een glas en voeg koolzuurhoudend bronwater toe. IJsklontjes erbij en een schijfje limoen in het glas en.... gezondheid.

woensdag 16 augustus 2017

Weekrecept: Sop telor (eiersoep)

Ingrediënten:

2 uien
3 runderbouillonblokjes
200 gram taugé
1 eetlepel ketjap manis
4 eieren
gebakken uitjes (bawang goreng)
fijngesneden selderij
1 lente uitje
1,5 liter water
peper en zout uit een molentje
plantaardige olie

Bereiding:

Hak de ui fijn en bak ze mooi goudbruin in wat olie. Breng het water aan de kook en voeg de ketjap, taugé, de, eerder gebakken uitjes, selderij en de drie bouillonblokjes toe. Kluts de eieren in een kom, doe er zout en peper naar smaak bij en voeg de bouillon beetje bij beetje al roerend toe. Verdeel deze heerlijke eiersoep over 4 soepkommen en strooi er wat gedroogde uitjes over en klein gesnipperde lente ui voor de garnering.

Tip: voor een heerlijke pikante smaak, kan er op het laatst een klein, in ringetjes gesneden, pepertje erdoor geroerd word

donderdag 10 augustus 2017

Wok of wadjan ?

Een wok (in Indonesië wadjan of wadjang) is een ronde pan (enigszins op een koekenpan
gelijkend) die in de oosterse keuken wordt gebruikt. De Chinese wok is afkomstig uit de Chinese keuken en is een bolvormige pan (vergelijkbaar met een gehalveerde bal) met een lange houten steel.

De wadjan is afkomstig uit de Indonesische en Indische keuken en is eveneens een bolvormige pan, maar i.p.v. de houten steel is deze vervaardigd met 2 handvatten (ook oren genoemd). De wok is dunner en dieper dan een koekenpan en wordt voornamelijk gebruikt voor het roerbakken. Met olie gevuld wordt de wok ook gebruikt om in te frituren. Roerbakken wordt daarom ook wel wokken genoemd.

Onderhoud van een wok/wadjan:

Inbranden van de wok/wadjan

Wrijf de wok in met wat olie en verhit de wok tot walmend, wrijf dan weer schoon en wrijf opnieuw in met olie, opnieuw verhitten. Dit herhaal je verschillende keren tot het moment er is dat de pan bijna niet meer walmt en de wok van binnen aardig donker is geworden. Dan is de wok gebruiksklaar.

Onderhoud wok

Maak de wok schoon met een schoon staalsponsje, dus zonder afwasmiddel of iets dergelijks, alleen heet water. Maak hem dan droog met wat keukenrol en wrijf hem weer in met een dun laagje olie, zo blijft ie schoon en roestvrij. Zet hem heel eventjes op een groot vuurtje zodat het overtollige vocht verdampt en de olie blijft plakken aan de wok.

Het echt roerbakken

Bereid het eten voor door al de ingrediënten klaar te zetten, fijngesneden, liefst in kleine bakjes, onder handbereik. Zorg ook dat de smaakmakers onder handbereik staan en eventueel de wat grotere ingrediënten al voorgegaard zijn, zoals broccoli, peultjes, boontjes, sugarsnaps, etc.Zet het vuur hoog en verwarm de wok goed voor, hij moet loeiheet zijn, pas dan blijft er niets plakken. Voeg dan pas de olie toe. Indien je knoflook gebruikt voeg je die als eerste toe. De knoflook hoeft maar 5 seconden te bakken, dan de andere ingrediënten toevoegen anders verbrandt de knoflook. Let op dat je niet te veel tegelijk roerbakt, anders koelt de pan teveel af en wordt het koken in plaats van roerbakken.
 
Andere tips

Als je nasi goreng wilt maken, zorg dan dat de rijst al gekookt en afgekoeld is, hetzelfde geldt voor bami, mihoen of andere noedels. Een wok heeft zones, de randen zijn het heetst en de holte onderin het 'koelst', hier kun je dus gebruik van maken.

Opmerking:

Met een wok van o.a. van "Tefal" hoeft je natuurlijk bovenstaande handelingen niet te verrichten. Die hebben een zgn "anti baklaag".Een goede en originele wok kan je kopen bij een toko kopen voor ongeveer 15,00 - 20,00 euro.

maandag 7 augustus 2017

Mango lassi

Mango Lassi is een traditionele yoghurtdrankje, die enigszins te vergelijken is met een milkshake. Het recept is oorspronkelijk afkomstig uit India en Pakistan maar wordt momenteel ook erg veel gedronken in Indonesië.

Mango Lassi is een absoluut top drankje om af te koelen op een warme zomerdag. Heb je geen mango in huis, dan kan je ook andere vruchten gebruiken maar eerlijk gezegd..... met mango is super lekker.

Ingrediënten: (voor 4 flinke glazen)

500 gr gewone yoghurt
halve gesneden mango (liefst goed rijp)
ca. 10-12 ijsblokjes
50 gr kristalsuiker of witte rietsuiker
slagroom
amandelschaafsel
muntblaadje

Bereiding:

Schil de mango en snij hem in blokjes. Neem de yoghurt, mango, suiker en ijs en doe alles in de blender. Laat draaien tot je een mooie homogene massa krijgt. Voeg eventueel nog wat suiker toe indien nodig en blend nog eens.

Serveer in een hoog glas met een mooi toefje slagroom, wat geroosterde amandelschaafsel en eventueel een muntblaadje.

vrijdag 4 augustus 2017

Wat is een cobek?

Best wel veel mensen (welke niet van Indische afkomst zijn) vragen wel eens aan me " wat is nu eigenlijk een cobek (tjobèk)" Ik ga het eens proberen uit te leggen.
Een cobek is een vijzel welke in Indonesië gebruikt wordt maar nu natuurlijk ook, door de Indische mensen bij ons. Ikzelf gebruik de cobek ook nog geregeld. Ik maak gebruik van de cobek van mijn vader of die van mijn omaatje. Ik weet niet hoe het komt, maar de gerechten smaken gewoon beter en laten we eerlijk zijn, authentieker dan zo, kan je de gerechten toch niet bereiden.

De cobek moet wel aan bepaalde eisen voldoen. Het materiaal waarvan deze gemaakt wordt, moet keihard, maar tegelijk ook grof en niet te glad zijn. De beste cobek wordt gemaakt van wat men in Indonesië kalisteen noemt. Tegenwoordig worden ze ook al gemaakt van zachtere materialen o.a. van lavasteen

Dat materiaal is vaak poreus dus je komt nooit tot een optimaal resultaat en bovendien bestaat de kans dat het materiaal afgeeft, dat hele kleine stukjes steen in de gemalen kruiden en specerijen en uiteindelijk in het gerecht komen.

Als je een cobek wilt kopen is er een goede test om deze keukenhulp te testen. Dat doe je als volgt: Gooi wat keukenzout in de cobek en maak dit met de ulekan (stamper) heel fijn. Kleurt het zout donker, dan is de cobek niet van het juiste materiaal. De steensoort geeft dan af. Het is dus wel zaak om dit eventjes te controleren. Dus....Blijft het zout helder wit, dan is de cobek goed voor probleemloos gebruik in de keuken. Voor Indonesische gerechten moeten de kruiden en specerijen namelijk niet gestampt maar fijngewreven worden.

Voordat je er de eerste keer gebruik van kan maken, moet je de cobek eerst met heet water (zonder afwasmiddel) wassen. Hierna maak je een papje van b.v. uien en knoflook en doe daarna heet water erbij en laat het 15 minuten intrekken. Deze vloeistof weggooien en daarna de cobek nog 1 keer met heet water afspoelen. En nu..... is de cobek gereed voor gebruik.

Aduh luitjes, weer wat geleerd hé... (Op de foto de cobek van mijn vader en mijn omaatje. Ze zijn nu in mijn bezit)

zondag 30 juli 2017

Risole/rissole/risolle een typische Indonesische lekkernij ??

Nu heb ik, net als vele anderen, altijd gedacht dat de risole/rissole/risolle een typische Indonesische lekkernij is, totdat ik een stukje van een eetschrijver las waarin hij beschreef waar deze lekkernij eigenlijk vandaan komt oftwel….de geschiedenis van deze heerlijke rissole waaraan wij ons verlustigen. Bij Javaanse eethuizen en op pasar malams (die geweldige jaarmarkten met tientallen oriëntale kraampjes) horen deze snacks misschien tot het Indonesisch cultureel erfgoed, maar komen van oorsprong wel degelijk uit Frankrijk, waar ze dan weer ‘rissoles’ heten.

Rissoles bestonden al vóór de middeleeuwen en zijn het oudere broertje van kroketten, alleen hebben die een laag van paneer, terwijl bij rissoles de vulling in een deeglapje zit. In drie verschillende middeleeuwse Franse kookboeken staan recepten voor gefrituurde of gebakken taartjes gevuld met kliekjes. De naam van dit gerecht - via roseolles, roinsolles, ruissoles naar rissoles - heeft te maken met de roestige kleur die de snacks kregen tijdens het bakken.

De naam verwijst naar het Latijnse woord russeus dat ‘een beetje rood’ betekent. Daarom voegden ze ook weleens saffraan toe aan het beslag.

Via Frankrijk is de lekkernij de wereld overgegaan. In Portugal zijn ze bekend als rissóis, die zo populair zijn dat je ze op elke straathoek kunt kopen. Ook Engeland is helemaal wild van fried rissoles, al hebben ze daar ook varianten die meer lijken op platte kroketten. In Ierland is de beroemde plaats Wexford zelfs verscheurd door twee elkaar bestrijdende rissoles-kampen: zij die de voorkeur geven aan breaded (gepaneerd) en zij die zweren bij battered (met louter een deeglaag). Er wordt nog net geen burgeroorlog om gevoerd.

Terug naar de Indonesische risoles. Nadat de Franse variant ook bij ons was ingeburgerd, introduceerden de Nederlandse kolonialisten rissoles in Nederlands-Indië, waar de ‘gevulde gepaneerde gefrituurde pannenkoekjes’ al snel in kraampjes werden verkocht en terecht.

Ga snel naar uw lokale Indonesische, Chinese of Surinaamse toko. Haal uit het diepvriesvak een doos ingevroren risoles naar keuze. Dit mogen ook rissoles of risolles zijn.  Bak, verwarm of frituur de snacks volgens de aan- wijzingen op de verpakking. Serveer ze met chilisaus of een saus naar keuze.

Maar….. je kan ze ook zelf maken. Zie het recept op: Roys Indische Recepten

zaterdag 29 juli 2017

Weekrecept: Lotek (Javaanse groenteschotel)

Lotek is een heerlijke groenteschotel en wordt vrij veel op Java gegeten. Het lijkt een klein beetje op de "bekende" Gado Gado.

Ingrediënten:

100 gr. spinazie
70 gr pinda's (of 2 grote eetlepels pindakaas / klein beetje zelf inschatten)
100 gr. kool (witte of Chinese kool)
1/2 theel. kencur (Kencur wordt vers en in poedervorm verkocht. Kencur behoort tot de gemberachtigen.)
150 gr. sperzieboontjes
2 rode lomboks
150 gr. taugé
3 flinke theel. asem. (tamarinde)
1 aardappel
2 eetl water

Bereiding:

Wrijf of maal de pinda's en de lomboks fijn tot een pasta. Kook de aardappel en pureer deze. Was vervolgens de groenten en snijd deze fijn en blancheer deze.

Meng de aardappelpuree met de pinda's, de lomboks, de asem, de kencur en het water tot een saus en meng deze saus door de groenten.

Tip: Lekker met krupuk udang of emping.

maandag 24 juli 2017

Weekrecept: Gembersaus

Ingrediënten

¼ ui, fijngesnipperd
1 teentje knoflook
2 grote eetl. tomatenketchup/puree
1 eetl. ketjap
1 eetl. gember, fijngesneden
rietsuiker of een stukje gula djawa en eventueel stukjes ananas op siroop
azijn
stukje rode peper

Bereiding:

Bak de ui en knoflook in wat olie. Voeg tomatenketchup/puree, ketjap en de gember toe.
Op smaak maken met suiker, zout, azijn en peper. Eventueel iets verdunnen met water. In plaats van verse gember kun je ook gember op siroop gebruiken.

Wat heerlijk is; kleine stukje ananas in de saus doen en zoet maken met de ananassiroop.

Wordt oa. gebruikt met pangsit goring of gewoon met een stukje gebakken vlees, babi pangang maar ook bij foe yong hai (gevulde eier- koekjes).

vrijdag 21 juli 2017

Een weetje over kokos/ kelapa

Een kokosnoot is een vrucht die voor vele doeleinden wordt gebruikt. Hij is supergezond. 
In de tropen groeien overal op het strand kokospalmen. Hij houdt ervan om in het zand te staan langs zout water. Een kokosnoot heeft een dikke harige schil met een keihard omhulsel aan de binnenkant waardoor het zeewater niet binnendringt. Hij blijft zeer goed drijven en drijft makkelijk een paar honderd kilometer naar een volgend eiland om daar zich als boom te vestigen.

Het kraken van een rijpe kokosnoot doe je met de botte zijde van een fors mes, bijvoorbeeld een Chinees mes. Neem het mes in de ene hand en de noot in de open andere hand. Houd de noot dwars en sla op de denkbeeldige evenaar tussen de ogen en de onderkant van de noot. Draai de noot steeds een stukje en geef er een ferme, korte tik op. Probeer niet om de noot met één enkele klap te kraken. Al snel zul je horen dat klank dof wordt ten teken dat de noot breekt. Je hebt dan al snel twee mooie helften in handen.

De geneeskracht van kokosnoot

De geneeskracht van de kokosnoot is om te zetten naar een schier eindeloze reeks van medicinale toepassingen. Een lijst van het aantal ziekten waartegen de kokosnoot heilzaam is, is te lang om te noemen in één artikel. De Coconut Research Center heeft een PDF bestand gepubliceerd van 36 kantjes waar alleen maar de tweeregelige gegevens van de geneeskrachtige wetenschappelijke onderzoeken in staan. Enkele voorbeelden…..

Kokoswater en kokos:
-          Is goed voor het brein,
-          Heeft antibacteriële werkingen,
-          Is goed voor hart en bloedvaten,
-          Werkt tegen kanker,
-          Werkt tegen diabetes,
-          Bevordert de spijsvertering en de opname van nutriënten,
-          Is goed tegen epilepsie,
-          Voorkomt en geneest Alzheimer en andere neurologische ziekten,
-          Werkt tegen HIV/AIDS en andere SOA´s,
-          Zorgt voor gezonde ingewanden,
-          Zorgt voor gezonde lever,
-          Zorgt voor gezonde nieren,
-          Geeft goede energiebalans,
-          Geneest allerlei huidziekten,
-          Houdt gewichtsproblemen in de hand.
 
Na de kokosnoot te hebben leeggedronken kun je het kokosvlees opeten. Als het vers is kun je dit prima verwerken in soepen en sauzen. Het wordt ook gebruikt om er kokosolie van te maken. Dit is een prima bakolie maar is in noodgevallen zelfs al eens gebruikt als brandstof voor auto´s. Kokosolie wordt ook verwerkt in allerlei cosmeticaproducten zoals zepen, shampoos en lichaamsverzorgende oliën.

Je kunt kokos ook laten drogen zodat het hard wordt. Vervolgens wordt het dan geraspt. Geraspte kokos is heerlijk over een toetje. Er wordt ook nog kokosvet gemaakt. Dat is een geharde kokosvet waar curries met kokos van worden gemaakt. Er kunnen ook andere sauzen van worden gemaakt. Zo wordt vis in kokossaus klaargemaakt in de kustgebieden van tropische streken. Geraspte kokos is ook lekker door de rijst. Wanneer de rijst bijna gaar is kun je er geraspte kokos doorheen doen voor een smaakvolle kokosrijst.

In de Maleise en Indonesische keuken is het gebruikelijk om aan te geven welke rijpheid kokosvlees gewenst is. Let op, het voorvoegsel 'air' geeft aan dat hem om 'water' gaat:

Kelapa Muda (Beluluk): een heel jonge klapper
Kelapa Cengkir: een iets oudere klapper
Kelapa Degan: een halfvolwassen klapper
Kelapa Tua: een volwassen klapper

Kokosvlees is behalve in de vorm van verse kokosnoten (hele jaar door verkrijgbaar), verkrijgbaar in gedroogde en ingevroren vorm. Gedroogd: schaafsel, zonder en met bruin vlies (o.a. chips), rasp en blokjes van 8-10 mm, ingevroren: rasp en blokjes.

Verse kokos is beperkt houdbaar, tenzij de noot niet is aangebroken. Let daarom op verkleuringen en schimmelvorming. Bewaar vers kokosvlees of aangebroken verpakkingen in de koelkast. Gedroogde kokos is lang houdbaar, houd goed in de gaten dat het niet ranzig wordt, vanwege het natuurlijk vetgehalte.

zondag 16 juli 2017

Weekrecept: Ketankoek

Ketankoek is een Indische lekkernij, een soort kokoskoek die je gewoon in een taartvorm in de oven kan bakken. Het heeft een heerlijke, subtiele smaak. Het is niet alleen lekker als koek bij de thee, maar ook als nagerecht. Het recept is vrij makkelijk te maken.

Ingrediënten:

2 kopjes ketanmeel (kleefrijstmeel)
1 ¼ kop geraspte, gedroogde kokos
¾ kop witte basterdsuiker
2 zakjes vanille suiker
snufje zout
3 eieren
½ kopje melk
½ kopje water

Verdere benodigdheden:

Mixer
Ronde, taartvorm (doorsnee circa 20 of 24 cm)
Voorbereiden:
Oven voorverwarmen op 200 graden
Vet de taartvorm dun in met een beetje boter of olie

Bereiding:

Doe de ketanmeel, geraspte kokos, basterdsuiker, vanillesuiker en zout in een kom.
Meng alles met een pollepel alles even goed door elkaar. Voeg water, melk en de eieren toe. Mix al deze ingrediënten opnieuw goed door elkaar, totdat het een zachte, gladde massa wordt. Vul de taartvorm met deze massa en bak het in de oven af. Na ongeveer 1 uur is de ketankoek klaar. Goed laten afkoelen.

Ketankoek kan zowel koud als warm gegeten worden. In de magnetron kun je het even opwarmen. De ketankoeken in smalle puntjes aansnijden. ( is namelijk net als de Hollandse boterkoek vrij zoet!) Tip: Doe er eens stukjes walnoot bij. Ook dat is verrassend lekker.

woensdag 12 juli 2017

Wijn uit Bali

Frankrijk staat bij wijnliefhebbers bekend als hét wijnland bij uitstek maar ook Indonesië kent een beperkte wijnbouw doch dat weten nog maar weinig mensen. Een tijdje geleden is zelfs een Balinese wijn in de prijzen gevallen op een internationale wijnwedstrijd in Frankrijk.
En het is niet de eerste keer dat de maker van deze wijn in de prijzen is gevallen.

De Jepun Sparkling Rosé geproduceerd door Hatten Wines kreeg een zilveren medaille op de internationale wedstrijd voor rosé wijnen in Cannes. Een bijzondere prestatie voor de Balinese wijnmaker.

'Dit betekent dat wij de méthode champenoise [de traditioneel Franse methode die wordt gebruikt voor het maken van wijn] heel accuraat en met zorg hebben toegepast', aldus Ida Bagus Rai Budarsa, de trotse eigenaar van Hatten Wines.

Hij legt uit dat de Balinese wijn handmatig wordt geproduceerd op Bali, door Balinezen. Dat doen volgens hem niet veel wijnmakerijen. In dit warme klimaat zonder lente en herfst heeft de regen in slechts twee seizoenen plaats, de een heftiger dan de ander.
Er wordt veel gebruik gemaakt van de tafeldruif Alphonse Lavallée. Door het klimaat is de cyclus van de plant korter en een continue afwisseling van oogsten en snoeien. Er kan zelfs tot ongeveer 6x per jaar worden geoogst.

zaterdag 8 juli 2017

Weekrecept: Ayam pedis (hete kip)

Stukjes gebakken kip in een overheerlijke pikante saus. 

Ingrediënten:

1 kg kippenpootjes en vleugeltjes
2 uien
4 teentjes knoflook
3 grote lomboks
1/2 eetl.asem
2 blaadjes salam
2 plakjes laos of een theel. poeder
1 eetl. sambal oelek
1 theel. trassie
2 theel. gula djawa of bruine rietsuiker
1 flinke theel. tomatenpuree
zout naar smaak

Bereiding:

Laat in de wadjan de olie goed heet worden en frituur hierin de stukken kip mooi bruin. Nadat de kipstukken bruin zijn geworden, uit de olie halen en eventjes neer leggen op een stukje keukenpapier zodat de olie uit de kip trekt.

Snijd de uien en knoflook fijn en fruit deze in slaolie glazig.
Snijd de lomboks in kleine ringetjes en voeg ze met de overige boemboes (blaadjes salam, laos, sambal etc.) toe en fruit ze even mee.

Doe dan de stukken gebakken kip erbij.
Los de assem op in water en voeg dit ook toe samen met de tomatenpuree.
Laat het geheel ongeveer een half uurtje op een heel klein vuurtje sudderen, totdat de kip gaar is.

Verwijder voor het opdienen de blaadjes en de laosschijfjes. 
Lekker met nasi putih (witte rijst)

Tip: Besprenkelen met een paar druppeltjes limoensap is super lekker.