zondag 30 juli 2017

Risole/rissole/risolle een typische Indonesische lekkernij ??

Nu heb ik, net als vele anderen, altijd gedacht dat de risole/rissole/risolle een typische Indonesische lekkernij is, totdat ik een stukje van een eetschrijver las waarin hij beschreef waar deze lekkernij eigenlijk vandaan komt oftwel….de geschiedenis van deze heerlijke rissole waaraan wij ons verlustigen. Bij Javaanse eethuizen en op pasar malams (die geweldige jaarmarkten met tientallen oriëntale kraampjes) horen deze snacks misschien tot het Indonesisch cultureel erfgoed, maar komen van oorsprong wel degelijk uit Frankrijk, waar ze dan weer ‘rissoles’ heten.

Rissoles bestonden al vóór de middeleeuwen en zijn het oudere broertje van kroketten, alleen hebben die een laag van paneer, terwijl bij rissoles de vulling in een deeglapje zit. In drie verschillende middeleeuwse Franse kookboeken staan recepten voor gefrituurde of gebakken taartjes gevuld met kliekjes. De naam van dit gerecht - via roseolles, roinsolles, ruissoles naar rissoles - heeft te maken met de roestige kleur die de snacks kregen tijdens het bakken.

De naam verwijst naar het Latijnse woord russeus dat ‘een beetje rood’ betekent. Daarom voegden ze ook weleens saffraan toe aan het beslag.

Via Frankrijk is de lekkernij de wereld overgegaan. In Portugal zijn ze bekend als rissóis, die zo populair zijn dat je ze op elke straathoek kunt kopen. Ook Engeland is helemaal wild van fried rissoles, al hebben ze daar ook varianten die meer lijken op platte kroketten. In Ierland is de beroemde plaats Wexford zelfs verscheurd door twee elkaar bestrijdende rissoles-kampen: zij die de voorkeur geven aan breaded (gepaneerd) en zij die zweren bij battered (met louter een deeglaag). Er wordt nog net geen burgeroorlog om gevoerd.

Terug naar de Indonesische risoles. Nadat de Franse variant ook bij ons was ingeburgerd, introduceerden de Nederlandse kolonialisten rissoles in Nederlands-Indië, waar de ‘gevulde gepaneerde gefrituurde pannenkoekjes’ al snel in kraampjes werden verkocht en terecht.

Ga snel naar uw lokale Indonesische, Chinese of Surinaamse toko. Haal uit het diepvriesvak een doos ingevroren risoles naar keuze. Dit mogen ook rissoles of risolles zijn.  Bak, verwarm of frituur de snacks volgens de aan- wijzingen op de verpakking. Serveer ze met chilisaus of een saus naar keuze.

Maar….. je kan ze ook zelf maken. Zie het recept op: Roys Indische Recepten

zaterdag 29 juli 2017

Weekrecept: Lotek (Javaanse groenteschotel)

Lotek is een heerlijke groenteschotel en wordt vrij veel op Java gegeten. Het lijkt een klein beetje op de "bekende" Gado Gado.

Ingrediënten:

100 gr. spinazie
70 gr pinda's (of 2 grote eetlepels pindakaas / klein beetje zelf inschatten)
100 gr. kool (witte of Chinese kool)
1/2 theel. kencur (Kencur wordt vers en in poedervorm verkocht. Kencur behoort tot de gemberachtigen.)
150 gr. sperzieboontjes
2 rode lomboks
150 gr. taugé
3 flinke theel. asem. (tamarinde)
1 aardappel
2 eetl water

Bereiding:

Wrijf of maal de pinda's en de lomboks fijn tot een pasta. Kook de aardappel en pureer deze. Was vervolgens de groenten en snijd deze fijn en blancheer deze.

Meng de aardappelpuree met de pinda's, de lomboks, de asem, de kencur en het water tot een saus en meng deze saus door de groenten.

Tip: Lekker met krupuk udang of emping.

maandag 24 juli 2017

Weekrecept: Gembersaus

Ingrediënten

¼ ui, fijngesnipperd
1 teentje knoflook
2 grote eetl. tomatenketchup/puree
1 eetl. ketjap
1 eetl. gember, fijngesneden
rietsuiker of een stukje gula djawa en eventueel stukjes ananas op siroop
azijn
stukje rode peper

Bereiding:

Bak de ui en knoflook in wat olie. Voeg tomatenketchup/puree, ketjap en de gember toe.
Op smaak maken met suiker, zout, azijn en peper. Eventueel iets verdunnen met water. In plaats van verse gember kun je ook gember op siroop gebruiken.

Wat heerlijk is; kleine stukje ananas in de saus doen en zoet maken met de ananassiroop.

Wordt oa. gebruikt met pangsit goring of gewoon met een stukje gebakken vlees, babi pangang maar ook bij foe yong hai (gevulde eier- koekjes).

vrijdag 21 juli 2017

Een weetje over kokos/ kelapa

Een kokosnoot is een vrucht die voor vele doeleinden wordt gebruikt. Hij is supergezond. 
In de tropen groeien overal op het strand kokospalmen. Hij houdt ervan om in het zand te staan langs zout water. Een kokosnoot heeft een dikke harige schil met een keihard omhulsel aan de binnenkant waardoor het zeewater niet binnendringt. Hij blijft zeer goed drijven en drijft makkelijk een paar honderd kilometer naar een volgend eiland om daar zich als boom te vestigen.

Het kraken van een rijpe kokosnoot doe je met de botte zijde van een fors mes, bijvoorbeeld een Chinees mes. Neem het mes in de ene hand en de noot in de open andere hand. Houd de noot dwars en sla op de denkbeeldige evenaar tussen de ogen en de onderkant van de noot. Draai de noot steeds een stukje en geef er een ferme, korte tik op. Probeer niet om de noot met één enkele klap te kraken. Al snel zul je horen dat klank dof wordt ten teken dat de noot breekt. Je hebt dan al snel twee mooie helften in handen.

De geneeskracht van kokosnoot

De geneeskracht van de kokosnoot is om te zetten naar een schier eindeloze reeks van medicinale toepassingen. Een lijst van het aantal ziekten waartegen de kokosnoot heilzaam is, is te lang om te noemen in één artikel. De Coconut Research Center heeft een PDF bestand gepubliceerd van 36 kantjes waar alleen maar de tweeregelige gegevens van de geneeskrachtige wetenschappelijke onderzoeken in staan. Enkele voorbeelden…..

Kokoswater en kokos:
-          Is goed voor het brein,
-          Heeft antibacteriële werkingen,
-          Is goed voor hart en bloedvaten,
-          Werkt tegen kanker,
-          Werkt tegen diabetes,
-          Bevordert de spijsvertering en de opname van nutriënten,
-          Is goed tegen epilepsie,
-          Voorkomt en geneest Alzheimer en andere neurologische ziekten,
-          Werkt tegen HIV/AIDS en andere SOA´s,
-          Zorgt voor gezonde ingewanden,
-          Zorgt voor gezonde lever,
-          Zorgt voor gezonde nieren,
-          Geeft goede energiebalans,
-          Geneest allerlei huidziekten,
-          Houdt gewichtsproblemen in de hand.
 
Na de kokosnoot te hebben leeggedronken kun je het kokosvlees opeten. Als het vers is kun je dit prima verwerken in soepen en sauzen. Het wordt ook gebruikt om er kokosolie van te maken. Dit is een prima bakolie maar is in noodgevallen zelfs al eens gebruikt als brandstof voor auto´s. Kokosolie wordt ook verwerkt in allerlei cosmeticaproducten zoals zepen, shampoos en lichaamsverzorgende oliën.

Je kunt kokos ook laten drogen zodat het hard wordt. Vervolgens wordt het dan geraspt. Geraspte kokos is heerlijk over een toetje. Er wordt ook nog kokosvet gemaakt. Dat is een geharde kokosvet waar curries met kokos van worden gemaakt. Er kunnen ook andere sauzen van worden gemaakt. Zo wordt vis in kokossaus klaargemaakt in de kustgebieden van tropische streken. Geraspte kokos is ook lekker door de rijst. Wanneer de rijst bijna gaar is kun je er geraspte kokos doorheen doen voor een smaakvolle kokosrijst.

In de Maleise en Indonesische keuken is het gebruikelijk om aan te geven welke rijpheid kokosvlees gewenst is. Let op, het voorvoegsel 'air' geeft aan dat hem om 'water' gaat:

Kelapa Muda (Beluluk): een heel jonge klapper
Kelapa Cengkir: een iets oudere klapper
Kelapa Degan: een halfvolwassen klapper
Kelapa Tua: een volwassen klapper

Kokosvlees is behalve in de vorm van verse kokosnoten (hele jaar door verkrijgbaar), verkrijgbaar in gedroogde en ingevroren vorm. Gedroogd: schaafsel, zonder en met bruin vlies (o.a. chips), rasp en blokjes van 8-10 mm, ingevroren: rasp en blokjes.

Verse kokos is beperkt houdbaar, tenzij de noot niet is aangebroken. Let daarom op verkleuringen en schimmelvorming. Bewaar vers kokosvlees of aangebroken verpakkingen in de koelkast. Gedroogde kokos is lang houdbaar, houd goed in de gaten dat het niet ranzig wordt, vanwege het natuurlijk vetgehalte.

zondag 16 juli 2017

Weekrecept: Ketankoek

Ketankoek is een Indische lekkernij, een soort kokoskoek die je gewoon in een taartvorm in de oven kan bakken. Het heeft een heerlijke, subtiele smaak. Het is niet alleen lekker als koek bij de thee, maar ook als nagerecht. Het recept is vrij makkelijk te maken.

Ingrediënten:

2 kopjes ketanmeel (kleefrijstmeel)
1 ¼ kop geraspte, gedroogde kokos
¾ kop witte basterdsuiker
2 zakjes vanille suiker
snufje zout
3 eieren
½ kopje melk
½ kopje water

Verdere benodigdheden:

Mixer
Ronde, taartvorm (doorsnee circa 20 of 24 cm)
Voorbereiden:
Oven voorverwarmen op 200 graden
Vet de taartvorm dun in met een beetje boter of olie

Bereiding:

Doe de ketanmeel, geraspte kokos, basterdsuiker, vanillesuiker en zout in een kom.
Meng alles met een pollepel alles even goed door elkaar. Voeg water, melk en de eieren toe. Mix al deze ingrediënten opnieuw goed door elkaar, totdat het een zachte, gladde massa wordt. Vul de taartvorm met deze massa en bak het in de oven af. Na ongeveer 1 uur is de ketankoek klaar. Goed laten afkoelen.

Ketankoek kan zowel koud als warm gegeten worden. In de magnetron kun je het even opwarmen. De ketankoeken in smalle puntjes aansnijden. ( is namelijk net als de Hollandse boterkoek vrij zoet!) Tip: Doe er eens stukjes walnoot bij. Ook dat is verrassend lekker.

woensdag 12 juli 2017

Wijn uit Bali

Frankrijk staat bij wijnliefhebbers bekend als hét wijnland bij uitstek maar ook Indonesië kent een beperkte wijnbouw doch dat weten nog maar weinig mensen. Een tijdje geleden is zelfs een Balinese wijn in de prijzen gevallen op een internationale wijnwedstrijd in Frankrijk.
En het is niet de eerste keer dat de maker van deze wijn in de prijzen is gevallen.

De Jepun Sparkling Rosé geproduceerd door Hatten Wines kreeg een zilveren medaille op de internationale wedstrijd voor rosé wijnen in Cannes. Een bijzondere prestatie voor de Balinese wijnmaker.

'Dit betekent dat wij de méthode champenoise [de traditioneel Franse methode die wordt gebruikt voor het maken van wijn] heel accuraat en met zorg hebben toegepast', aldus Ida Bagus Rai Budarsa, de trotse eigenaar van Hatten Wines.

Hij legt uit dat de Balinese wijn handmatig wordt geproduceerd op Bali, door Balinezen. Dat doen volgens hem niet veel wijnmakerijen. In dit warme klimaat zonder lente en herfst heeft de regen in slechts twee seizoenen plaats, de een heftiger dan de ander.
Er wordt veel gebruik gemaakt van de tafeldruif Alphonse Lavallée. Door het klimaat is de cyclus van de plant korter en een continue afwisseling van oogsten en snoeien. Er kan zelfs tot ongeveer 6x per jaar worden geoogst.

zaterdag 8 juli 2017

Weekrecept: Ayam pedis (hete kip)

Stukjes gebakken kip in een overheerlijke pikante saus. 

Ingrediënten:

1 kg kippenpootjes en vleugeltjes
2 uien
4 teentjes knoflook
3 grote lomboks
1/2 eetl.asem
2 blaadjes salam
2 plakjes laos of een theel. poeder
1 eetl. sambal oelek
1 theel. trassie
2 theel. gula djawa of bruine rietsuiker
1 flinke theel. tomatenpuree
zout naar smaak

Bereiding:

Laat in de wadjan de olie goed heet worden en frituur hierin de stukken kip mooi bruin. Nadat de kipstukken bruin zijn geworden, uit de olie halen en eventjes neer leggen op een stukje keukenpapier zodat de olie uit de kip trekt.

Snijd de uien en knoflook fijn en fruit deze in slaolie glazig.
Snijd de lomboks in kleine ringetjes en voeg ze met de overige boemboes (blaadjes salam, laos, sambal etc.) toe en fruit ze even mee.

Doe dan de stukken gebakken kip erbij.
Los de assem op in water en voeg dit ook toe samen met de tomatenpuree.
Laat het geheel ongeveer een half uurtje op een heel klein vuurtje sudderen, totdat de kip gaar is.

Verwijder voor het opdienen de blaadjes en de laosschijfjes. 
Lekker met nasi putih (witte rijst)

Tip: Besprenkelen met een paar druppeltjes limoensap is super lekker.